Home / Vị thuốc đông y / Bạch biển đậu là gì? Tác dụng dược liệu của bạch biển đậu

Bạch biển đậu là gì? Tác dụng dược liệu của bạch biển đậu

Bạch biển đậu được coi là một vị thuốc trong đông y học cổ truyền có tác dụng thanh nhiệt, giải thử. Bạch biển đậu được sử dụng khá phổ biến trong đông y.

Vị thuốc Bạch biển đậu còn gọi Duyên ly đậu, Nga mi đậu (Bản Thảo Cương Mục), Dang song, Bạch biển đậu, Bạch nga mi đậu, Sương mi đồng khí (Hòa Hán Dược Khảo), Nam biển đậu (Trấn Nam Bản Thảo), Bạch mai đậu, Sao biển đậu, Biển đậu y, Biển đậu hoa (Đông Dược Học Thiết Yếu), Trà đậu (Giang Tô Thực Vật Chí), Thụ đậu (Trung Quốc Dân Gian Bách Thảo Lương Phương), Bạch biển đậu tử (Yếu Dược Phân Tễ), Đậu ván trắng, Biển đậu, Bạch đậu, Đậu bàn trắng, Đậu ván (Việt Nam), Thúa pản khao (Tày nùng), Tập Bẩy Pẹ (Dao).

Mô tả sinh học của bạch biển đậu

Dây leo, dài 4-5m, sống nhiều năm nhưng thường chỉ trồng 1 năm. Thân hình trụ, hơi có lông. Lá kép, mọc so le, có 3 lá chét, lá chét hình trái xoan, hình thoi cụt đầu hoặc tù ở gốc, có mũi nhọn,ngắn, dài 5-8cm, rộng 3,5-6cm, mặt trên không lông, mặt dưới có ít lông ngắn, gân gốc 3, cuống lá kép có rãnh, dài 5-7cm, lá kèm rụng sớm, lá kèm nhỏ hình chỉ. Cụm hoa hình chùm, mọc thẳng đứng ở kẽ lá hoặcđầu cành, trên cuống dài 15-25cm, gồm nhiều hoa mầu trắng, thơm.Hoa khá to, thơm, màu trắng hay tím xếp thành chùm ở nách, mỗi mấu có 3 hoa. Quả đậu ngắn, rất dẹt dài 6cm và rộng 2cm, gốc thuôn hẹp, đầu cụt nghiêngcó mũi nhọn, cong, mầu lục nhạt, một mép sần sùi. Hạt 4-5 nằm ngang, trắng, vàng, nâu hay đen tùy thứ, dài 8mm, rộng 5-6mm, có mồng ở mép. Mùa hoa vào tháng 4-5,mùa quả: tháng 9-10. Phân bố được trồng khắp nơi, ở nông thôn hay trồng nó leo lên cây sung hoặc hàng rào gìan hoa. Các tỉnh trồng nhiều là Bình Định, Bình Thuận, Đồng Nai, Sông Bé.

Những phương thuốc bổ dưỡng từ Bạch biển đậu

Đậu táo ngọc mễ chúc (cháo đỗ, ngỏ, táo tầu)

Bạch biển đậu 25g

Ngô 50g

Táo tầu 50g

Rửa sạch ngô, Bạch biển đậu, táo tầu bổ ra. nấu cháo theo cách thông thường. Ngày uống một thang, tuỳ ý.

Dùng cho người phu thủng do rối loạn dinh dưỡng.

Bạch biển đậu phật thủ chúc (cháo bạch biển phật thủ)

Bạch biển đậu 60g (nếu là đỗ tươi phải tăng gấp đôi)

Gạo lức 60g

Phật thủ 15g

Phật thủ cho nước vào sắc, sau khi bỏ bã cho thêm đỗ đen + gạo lứt vào nấu thành cháo. Uống liên tục 10 đến 15 ngày, mỗi ngày 1 lần.

Dùng cho người bị viêm loét dạ dày do tỳ hư thấp nhiệt sinh ra.

Bạch biển đậu gia trấp (Bạch biển đậu – cà chua)

Bạch biển đậu 250g

Muối tinh vừa phải

Nước cà chua vắt vừa phải .

Đường trắng vừa phải Cho Bạch biển đậu vào nồi rang chín, lấy ra ngâm nước là cho trương lên, vỏ nhăn nheo là được. Vớt ra để ráo nước. Cho 25g dầu thực vật vào chảo, đổ nước cà chua vắt vào sao qua, sau đó cho đỗ, muối, đường, nước, đun nhỏ lửa cho đặc. Ăn uống tuỳ ý.

Dùng cho phụ nữ bạch đới quá nhiều.

Biển đậu chúc (cháo bạch biển)

Bạch biển đậu 15g

Nhân sâm 5 – 10g

Gạo lức 50g

Nấu Bạch biển đậu chín, cho gạo vào nấu cháo.

Sắc riêng nhân sâm lấy nước

Cháo chín đổ nước nhân sâm váo trộn đểu. Uòng lúc đói.

Dùng cho người ỉa chảy mãi không câm, tỳ vị hư nhược hoặc trẻ con miệng nôn tròn thao.

Biển đậu hồng táo thang (thang bạch biển, táo tầu)

Bạch biển đậu 16g

Hồng táo 10 quả (táo tầu)

Cho nước vào sắc cho tới khi đỗ chín. Uống thang, ăn đỗ, táo. Uóng liên tục 3-5 ngay

Dùng cho trẻ em khí âm hư trong thời kỳ phục hồi sau chứng ho bách nhật.

Biểu đậu ích vị ẩm (thuốc sắc bạch biển bổ dạ dày)

Đỗ bạch biển rang, đảng sâm, ngọc trúc, sơn trà, ô mai: năm vị này liều lượng bằng nhau, đường trắng vừa phải.

Đường trắng để lại dùng sau.

Các vị thuốc trên cho nước vào sắc lẫn với nhau, cho tới khi đỗ nhừ, chắt lấy nước, cho thêm đường trắng vào uống.

+ Hiện nay thương dùng đế chữa bệnh thiếu chất vị toan.

Mi đậu báo phạn (cơm nấu đậu bạch biển)

Bạch biển đậu 50 – 100g

Gạo tẻ 100 – 150g

Cho nước nấu lần 2 thứ thành cơm, cho thêm muối, mỡ gia vị vào ăn như cơm thường.

Dùng cho người tỳ hư sinh ra phu thủng, người bị bệnh cước khí, trẻ em sau khi ốm dậy, tỳ vị hư nhược…

Biển đậu mộc nhĩ tán (thuốc bột bạch biển, mộc nhĩ)

Mộc nhĩ và đổ bạch biển lượng bằng nhau, cả 2 nghiền thành bột mịn. Uống ngày 2 lần, mỗi lần 9g.

Dùng cho người mắc bệnh đái đường, miệng khát, uống nhiều nước v.v…

Biển đậu sa nhân trấp (thuốc sắc sa nhân bạch biển)

Sa nhân 10g

Bạch biển đậu 30g

+ Sa nhân nghiền bột dùng sau.

Bạch biển đậu cho 300ml nước, sắc lấy 150ml.

Uống ngày 3 lần, mỗi lần 3g bột sa nhân, uống với 30ml thang Bạch biển đậu.

Dùng cho người chửa, vị hư nôn oẹ, ăn vào nôn ngay, các thức nôn ra trong và loãng, bụng trướng khó chịu.

Chú ý người nôn oẹ do dạ dày nhiệt không nên dùng.

Nhị đậu chúc (cháo bạch biển đậu xanh)

Bạch biển đậu 30g

Đậu xanh 50g

Nấu chung thành cháo, uống tuỳ ý lúc đói

Dùng cho người mắc bệnh tả, thượng thổ hạ tả

Kiêm giải độc cá và dã rượu.

Bạch biển sa sâm mạch môn đông ẩm (thuốc sắc bạch biển sa sâm mạch môn đông)

Sa sâm 10g

Phấn hoa 10g

Mạch môn đông 10g

Bạch biển đậu tươi 10g

Nước ép quả lê vừa phải

Đường phèn vừa phải

4 vị trên sắc lấy nước, pha thêm nước lê ép + đường phèn trộn đều, uống hết trong ngày.

Dùng cho người ở thời kỳ sau khi ốm nhiệt: Phế vị âm thương, thân nhiệt chưa dứt, ho khan ít đờm, miệng và lưỡi khô háo, không muốn ăn uống, đại tiện táo, nôn khan v.v…

Biển đậu ý mễ chúc (cháo Bạch biển đậu hạt ý dĩ)

Bạch biển đậu 60g

Hạt ý dĩ 60g

Nấu cháo (ăn) ngày 2 lần. Có thể chống say nắng.

Biển hà chúc (cháo đỗ lá sen)

Bạch biển đậu 75g

Lá sen tươi : 1 tàu

Gạo tẻ, đường phèn vừa phải

Gạo tẻ ngâm nước.

Bạch biển đậu cho 1500ml nước đun sôi, đổ gạo vào, đun cho đỗ chín nhừ cho lá sen vào, 20 phút sau c.ho đường phèn. Chia hai lần uống.

Dùng cho người bị sốt nóng, đầu váng mắt hoa, họng khô miệng khát, tứ chi mệt mỏi, đờ đẫn kém ăn v.v…

Nguồn: www.bsdaday.info

Bạch biển đậu là gì? Tác dụng dược liệu của bạch biển đậu
Rate this post

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *